สมุนไพรท่าพระจันทร์

เรื่องเล่าสุขภาพ

หญ้าแมงหวี่ "โคกกระออม"
                        หญ้าแมงหวี่
               “ขับปัสสาวะลดความดันแก้หอบหืด”
                            จำรัส  เซ็นนิล  รวบรวม/เรียบเรียง
          ถ้าพูดถึงหญ้าแมงหวี่หรือโคกกระออมบางคนอาจจะไม่รู้จักแต่ถ้าได้เห็นรูปลักษณะของผลของผลหญ้าชนิดนี้แล้วหลายคนคงจะร้อง..อ๋อ..เพราะหญ้าแมงหวี่ แปลก ตรงที่ผลเป็นเหมือนรูปหัวใจ ห้อยต่องแต่งโป่งพองเป็นกระเปาะรูปสามเหลี่ยม  เปลือกหุ้มผลเป็นเยื่อบางๆ สีเขียวอ่อน ดูสดใสคล้ายโคมไฟห้อยเป็นพวง สวยงามน่ารักมาก เมื่อบีบจะแตกมีเสียงดัง ถ้าปล่อยทิ้งไว้จนแห้งจะแฟบลง เวลาแกะออกมายังเจอเมล็ดสีดำน่ารักตรงมีลายเป็นหัวใจสีขาว น่าทึ่งจริงๆ



         หญ้าแมงหวี่เป็นไม้เถาเลื้อยพันโดยใช้หนวดเกาะกับสิ่งต่างๆ ที่อยู่ใกล้ๆ สามารถเลื้อยไปได้ไกลมากกว่า ๑๐ เมตร  ลักษณะของเถานั้นจะเป็นรูป ๕ เหลี่ยม เถาสีเขียวจะโตเท่าก้านไม้ขีดไฟ    มีขึ้นทั่วไปตามที่รกร้าง ตามชายป่า ริมนํ้า ลำธาร หรือคูคลองทุกภาคของประเทศไทย
        หญ้าแมงหวี่บางคนก็เรียกเพี้ยนเป็น หมากวี๊วี ซึ่งคงจะมาจากฤทธิ์การไล่แมลงหวี่ เพราะถ้าเด็กตาแดงตาแฉะจะมีแมลงหวี่คอยมาตอมตา คนสมัยก่อนเขาจะใช้ทั้งเถาทั้งใบมาพันรอบหัวเด็กเพื่อไล่แมลงหวี่ไม่ให้มาตอมตาเด็ก เชื่อกันว่าแมลงหวี่กลัวสมุนไพรชนิดนี้  คนภาคเหนือเรียกลูบลีบเครือ, เครือผักไล่นํ้า คนภาคกลางบางคนก็เรียกโคกกระออม  หรือตุ้มต้อก แถวภาคใต้ทางปัตตานีเรียก โพออม ที่ปราจีนบุรีเรียก วิวี่   


                                                                       
         หญ้าแมงหวี่มีประโยชน์มากมายสารพัด ใบของมัน ชาวบ้านสมัยก่อนนิยมนำไปใช้น้ำคั้นจากใบสดๆ แก้หอบหืด แก้ไข้ แก้ไอ ปัจจุบันการศึกษาฤทธิ์ทางเภสัชวิทยาพบว่ามีฤทธิ์ในการยับยั้งการหดตัวของกล้ามเนื้อเรียบซึ่งเป็นการสนับสนุนการใช้ใบแก้หอบหืด
         ในตำราแพทย์แผนไทยให้ใช้ใบหญ้าแมงหวี่หรือโคกกระออมทั้ง ๕ ต้มกินต่างน้ำ เพื่อขับปัสสาวะ ขับเหงื่อ ช่วยลดความดัน และยังนิยมต้มให้คนแก่ที่มีอาการต่อมลูกหมากโตกินต่างน้ำ ซึ่งจากการศึกษาในสัตว์ทดลองพบว่าสารสกัดของหญ้าแมงหวี่สามารถลดความดันโลหิตได้อีกด้วย ส่วนการรักษาโรครูมาตอยด์หรือแก้อักเสบให้ใช้ใบตำคั้นน้ำ เคี่ยวกับน้ำมันงา ทาเช้า-เย็นอย่างต่อเนื่องประมาณ ๗ วัน อาการโรครูมาตอยด์จะค่อยๆ ดีขึ้น แล้วให้ทาติดต่อกันไปเรื่อยๆ
         นอกจากรูมาตอยด์แล้วยังใช้รักษาอาการอักเสบ บวม ตามบริเวณต่าง ๆ ของร่างกาย โดยใช้ใบตำกับเกลือทาบริเวณที่บวมนั้น ในบางตำราใช้ใบเป็นยาใส่แผลชั้นยอดโดยใช้น้ำต้มข้น ๆ ล้างแผลหรือเมื่อเวลาเป็นฝีมีหนองจะใช้ใบตำพอก ส่วนรากของหญ้าแมงหวี่ ในสมัยที่งูชุกชุมและไม่มีเซรุ่มแก้พิษงูนั้น เขาจะใช้รากตำคั้นเอาน้ำมากิน ส่วนกากจะใช้พอกที่ปากแผล
       ช่วงที่ผมลงพื้นที่ที่จังหวัดสิงห์บุรีชาวบ้านที่นี่แนะนำว่าใครที่มีรังแคให้เอาเถาหญ้าแมงหวี่มาทุบคั้นแช่น้ำพอข้น ๆ แล้วนำมาชะโลมศรีษะทิ้งไว้สักครู่แล้วล้างออกเพื่อกำจัดรังแคได้ผลดีมาก คนจีนจะใช้ทั้งต้นต้มกินเป็นยาขับน้ำนมให้กับหญิงมีลูกอ่อน ทำให้เกิดน้ำนม  ผมลองหักเถาหญ้าแมงหวี่มาลองชิมดู ปรากฏว่าขมมากครับ  แต่โบราณว่าหวานเป็นลมขมเป็นยา   และพิเศษสุดของหญ้าแมงหวี่คือใบสดๆหรือรากสดๆหมอพื้นบ้านจะนำไปคั้นกับน้ำสะอาดใช้หยอดตาแก้ตาต้อ แก้เจ็บตาได้ผลดี หญ้าแมงหวี่สามารถนำมากินเป็นผักบำรุงสุขภาพได้อีกด้วยเพราะมีอ๊อกซิเดชั่นที่ช่วยชะลอความแก่ ต้านมะเร็งได้อีกต่างหาก
       จะเห็นว่าหญ้าแมงหวี่หรือโคกกระออมไม่ใช่หญ้าธรรมดา เมื่อพบเห็นควรอนุรักษ์ไว้ เพราะผมยังไม่เคยเห็นมีการเพาะพันธุ์จำหน่ายที่ไหนเลย หรือเพราะว่าเราๆท่านๆยังไม่เห็นคุณค่าของหญ้าแมงหวี่ ฮ่าๆๆๆ
   
 
 
   
 
   
 
  

blog comments powered by Disqus