สมุนไพรท่าพระจันทร์

เรื่องเล่าสุขภาพ

สาโทเมืองเพชร
จำรัส เซ็นนิล  รวบรวม/เรียบเรียง


             เพชรบุรี เป็นจังหวัดที่มีประวัติศาสตร์ความเป็นมาอันยาวนานเป็นแหล่งศิลปวัฒนธรรม ประเพณี มีสถานที่สำคัญและน่สนใจหลากหลายและเป็นเอกลักษณ์คู่เมืองเพชรมาช้านาน ดังคำขวัญที่ว่า”เขาวังคู่บ้าน ขนมหวาน เมืองพระ เลิศล้ำศิลป แดนธรรมะ ทะเลงาม” เป็นแหล่งรวมช่างฝีมือต่างๆซึ่งเป็นที่รู้จักกันแพร่หลาย เช่นงานสกุลช่างเมืองเพชร รวมถึงสถานที่สำคัญทางศาสนาและประพณีต่างๆที่นักท่องเที่ยวหลั่ งไหลมาชื่นชมอย่างต่อเนื่อง

            เมื่อวันที่ ๑๙ กรกฏาคม ๒๕๕๔ ผมได้รับเชิญจากคุณอำนาจ  ทองมา วัฒนธรรมจังหวัดเพชรบุรีและคุณสมมาตร รัตนแสงประชาสัมพันธ์จังหวัด ให้ผมไปร่วมเสวนาเรื่องเมืองประวัติศาสตร์ นครวัฒนธรรมและ บรรยายเรื่อง “สื่อกับการเผยแพร่วัฒนธรรม” ที่มหาวิทยาลัยราชภัฏเพชรบุรี โดยมีนักจัดรายการวิทยุชุมชน สื่อมวลชนและนักศึกษาเข้าร่วมรับฟังประมาณ ๘๐ คน
  
ป้าลอย  เสียงแจ้ว

            ผมเดินทางออกจากกรุงเทพฯแต่เช้า และได้แวะไปที่ศูนย์วัฒนธรรมไทยทรงดำเขาย้อย  อำเภอเขาย้อย จังหวัดเพชรบุรี วันนั้นมีเจ้าหน้าที่ อสม.จากจังหวัดชลบุรีมาดูงาน ที่ใต้ถุนบ้านไทยทรงดำมีสุภาพสตรีวัยสูงอายุกำลังสาละวนอยู่กับการเตรียมอาหารการกินต้อนรับแขก ผมเดินตรงเข้าไปพูดคุยด้วย หนึ่งในนั้นชื่อป้าลอย เสียงแจ้ว กำลังกรองน้ำสาโท ไว้รับแขกอย่พอดี ป้าลอยเชิญชวนให้ผมลองชิมน้ำสาโทดู ผมไม่ปฎิเสธรีบรินใส่แก้วยกดื่มทันที

     “โอ้ โห้ สุดยอดเลยป้า ยังกะไวน์”
     “ ไวน์ข้าวเหนียว ไทยทรงดำ เราสืบสานมานานแล้ว เรียก สาโท”
      ผมสนใจจึงสอบถามสูตรเด็ดการทำสาโท ป้าลอยก็ไม่ปิดบัง แนะนำด้วยใบหน้ายิ้มแย้มและมีความสุขที่ได้แนะนำ
       “ ครั้งแรกให้นำข้าวเหนียวมาแช่น้ำ ๑ คืน เช้าก็เอาไปนึ่ง นึ่งสุกแล้วก็เอาไปล้างน้ำแล้วเอาใส่ตะแกรงตากให้แห้ง หลังจากนั้นเอาไห(โอ่งขนาดเล็ก)  มารมควันจากใบสะแก เพื่อทำให้มีกลิ่นหอม จากนั้นก็เอาแป้งสาโทมาตำให้ละเอียดผสมคลุกเคล้ากับข้าวที่เตรียมไว้ อัตราส่วน ข้าว ๑ กิโลกรัม ใช้แป้งสาโท ๓-๔ ลูก แล้วเอาข้าวที่คลุกแป้งสาโทนำไปใส่ลงไปในไห(โอ่งขนาดเล็ก)ที่เตรียมไว้ ปิดฝาทิ้งไว้ ๓  วัน หลังจากนั้นเอาน้ำตาล ๑ กิโลกรัม กับน้ำอีก ๓  เหยือกผสมลงไป แล้วปิดฝาทิ้งไว้อีก ๒ วัน จึงนำมากรองเอาน้ำไปดื่มได้รับรองอร่อย ดืมแล้วเลือดลมไหลดี เป็นภูมิปัญญาพื้นบ้าน ทำเองกินเอง ไม่ต้องซื้อ เอาไว้รับรองแขกได้ดีมาก”
      วันนั้นป้าลอย กรองน้ำสาโทได้ประมาณ ๖-๗ ขวด ผมดื่มไปครึ่งแก้ว รู้สึกซ่าส์ไปทั้งตัว เลือดลมไหลดี มองดูสาวไทยทรงดำ อายุ ๗๐-๘๐ ปี สวยไปทุกคนฮ่าๆๆ สวยจริงๆครับสังเกตุทรงผมสิครับ รู้สึกเขาพิถีพิถันจัดแต่งทรงผมมาก ผมดินไปเดินมาไปเจอใบสะแกอยู่มัดหนึ่งวางอยู่ ด้วยความสงสัยก็ถามป้าลอยว่า
    “ป้าครับใบสะแก นอกจากเอามาเผารมโอ่งที่ใส่สาโทให้หอมแล้ว ยังมีสรรพคุณอย่างอื่นอีกไหมครับ”
   “ ก็สามารถเอาไปตากแห้ง มวนเป็นบุหรี่สูบได้จ๊ะ”
  
ใบสะแก

           เสียดายถ้าได้คุยกับป้าลอย และสาวๆสูงวัยคนอื่นต่อคงได้อะไรดีๆอีกมากมาย แต่ต้องรีบไปเพราะท่านประชาสัมพันธ์จังหวัดโทรศัพท์มาตามบอกว่า ท่านรองผู้ว่าราชการจังหวัดเพชรบุรีคุณชุมพร แสงมณี นัดกินข้าวเที่ยงด้วยกันเผื่อจะได้พุดคุยกันในประเด็นที่จะสัมภาษณ์ออกอากาศในรายการทั่วทิศถิ่นไทยที่ผมจัดอยู่ ทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย วันนั้นผมจำได้แม่น เวลา ๑๒.๓๐น. ท่านรองชุมพร ได้รับแจ้งว่าเฮลิคอปเตอร์ที่ไปช่วยลำเลียงศพทหารที่เสียชีวิตจากเฮลิคอปเตอร์ตก ตกเป็นลำที่สองแล้ว ทราบภายหลังว่าเสียชีวิตทั้งหมด เป็นทหาร ๘ คน นักข่าว ๑ คน และวันที่ ๒๔ กค.๒๕๕๔ เวลา ๐๙.๐๐น.เฮลิคอปเตอร์ที่ไปช่วยลำเลียงศพตกเป็นลำที่สามอีก เสียชีวิต ๓ คน บาดเจ็บ ๑ คน ก็ขอบันทึกโศกนาฎกรรมนี้ไว้เตือนความจำ        
           ส่วนใครจะติดต่อป้าลอย  เสียงแจ้ว สอบถามรายละเอียดน้ำสาโทชาวไทยทรงดำ ก็ติดต่อได้ที่ ๐๓๒-๔๓๙-๓๕๒
-------------------------------------------------------------------------------------

blog comments powered by Disqus